Hội vật mùa xuân ở xã Mỹ Hưng
Đấu vật cũng là một loại hình dân gian độc đáo của xã Mỹ Hưng.Mùa xuân đến, các trận đấu vật xuất hiện nhiều hơn trong các lễ hội. Xới vật tưng bừng, nhộn nhịp bởi các đô vật và khán giả đến cổ vũ. Đó là nét đẹp trong văn hóa cổ truyền vẫn được gìn giữ cho đến ngày nay.
Các làng ở xã Mỹ Hưng đều có xới vật rộng rãi. Vào những ngày nắng ấm, trên bầu trời những cánh diều bay lượn, tiếng sáo diều vi vu trên làng quê yên tĩnh, thanh bình, từ 17 giờ chiều, tiếng trống vật giục giã ngoài xới tập. Thanh thiếu niên và cả người trung tuổi sau một ngày lao động, học tập lại tập trung ra xới vật để tập, để xem động viên khích lệ các đô vật.
Các đô vật lại xuất hiện ở các xới vật với trang phục đơn giản cùng nhiệt huyết căng tràn. Khi vật phần chính là phô diễn sức khỏe, mẹo, miếng vật, nhưng còn như biểu diễn nghệ thuật múa qua việc các đô vật lên đầy (ba nhịp) trước khi vật. Các nhịp lên đầy đẹp, dỏe như múa, như chào khan giả trước khi đi vào tỉ thí sức mạnh, mẹo, miếng vật. Khi lên đầy với các động tác vờn tay, dang rộng đôi tay như đôi cánh đại bàng thể hiện sức mạnh, sự linh hoạt của các đô vật, vừa uy hiếp đối thủ vừa toát lên nét đẹp tinh thần thượng võ ngàn đời của cha ông. Sới vật tưng bừng tiếng trống rộn rã, tiếng người lớn, trẻ em reo hò, cổ vũ. Tiếng trống cứ thúc liên hồi, lúc nhanh lúc chậm theo diễn biến keo vật. Chỉ khi đô vật nào bị “lấm lưng, trắng bụng” hoặc bị nhấc lên khỏi mặt đất thì keo vật mới kết thúc.
Các đô vật của làng đi thi đấu khắp nơi và giành được nhiều giải. Tiêu biểu là cụ Đặng Văn Uyển đã đạt các giải lớn quốc gia như Lư đồng giải vật Trung tự Hà Đông năm 1950, đỉnh đồng võ sĩ năm 1952, Huy chương vàng quân khu hữu ngạn năm 1957. Năm 1976 đô vật của xã, nòng cốt là đô vật làng Thượng đã thi đấu và giật giải vô địch toàn miền Bắc, tiêu biểu là đô vật Đặng Văn Ngọc đã giành giải nhất trong đợt thi đấu này.
Đấu vật truyền thống – trải qua biết bao đổi thay của cuộc sống, bao thăng trầm của lịch sử vẫn sống, vẫn phát triển bền vững. Nhìn hình ảnh của những đô vật trên xới, tiếng hò reo, tiếng trống vang, và ánh mắt theo dõi đến từng chi tiết, cũng đủ thấy được sức sống của nó trong thời đại ngày nay. rống vật nổi lên là có sức thu hút mọi người, già, trẻ, gái, trai, đủ mọi tầng lớp nô nức đến bao quanh đấu trường; người ta bình luận say sưa, chê khen rành rọt từng thế, từng miếng vật, từng keo vật từng tác phong của mỗi đô. Bộ môn vật, ngoài tính cách giải trí vui chơi, còn là một môn thể thao hữu ích, giúp thanh niên trong làng thêm cường tráng, thêm nghị lực, lòng dũng cảm, để giữ làng, giữ lúa và giữ nước.
Đấu vật đã trở thành một tục lệ, một truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam. Bức tranh dân gian Du Xuân Đồ đã miêu tả sống động cảnh tượng sinh hoạt văn nghệ, thể thao của nhân dân Việt Nam xưa nói chung vào dịp đầu Xuân với lời thơ thật ý nghĩa:
“Thái bình mở hội xuân,
Nô nức quyết xa gần,
Nhạc dâng ca trong điện,
Trò thưởng vật ngoài sân”
Ca dao vùng Sơn Nam có câu:
“Ba năm chúa mở khoa thi
Đệ nhất thi vật, đệ nhì thi bơi,
Đệ tứ thi đánh cờ người,
Phường Bông tứ xứ mồng Mười tháng Ba.”
Ảnh: Xới vật ở xã Mỹ Hưng
Người dân Mỹ Hưng yêu đấu vật như yêu chính làng quê, đất nước mình vậy. Bởi qua đó con người ta được thư giãn, thảnh thơi, được vui cười trong không khí mùa xuân trong trẻo. Mùa xuân đến, muôn hoa đua nở, cờ lễ hội cắm khắp con đường dẫn vào làng, vào hội. Bao người đón chờ tiếng trống, đón chờ hình ảnh của các đô vật trên xới thi đấu, đón chờ người người nô nức đến xem, để thấy được mùa xuân thật sự đang về.
Đặng Phương Lan – Trần Lê Bảo Anh
Lớp 8A1, THCS Mỹ Hưng
